Limanowa, 23.09.2013 r.
Szanowna
Rada Miasta Limanowa

W sierpniu 1914 r. zagrzmiały tysiące działa, które obwieściły wybuch jednego z największych konfliktów ówczesnych Europy i Świata Niespełna pięć lat później na ich gruzach odrodziła się wolna Rzeczpospolita, a jarzmo zaborów zostało ostatecznie zrzucone. W roku 2014 r. będziemy obchodzić 100-lecie wybuchu Wielkiej Wojny, która przetoczyła się także przez limanowszczyznę odciskając tutaj swój krwawy ślad. Wydarzenia z uwagi na swoje znaczenie dla miasta, regionu, kraju i Europy winno zostać przypomniane całemu społeczeństwu, a ich upamiętnienie mieć odpowiednio godną oprawę.
Wychodząc naprzeciw tym oczekiwaniom zainicjowaliśmy oddolny ruch społeczny, którego celem jest włączenie się w planowane obchody wybuch I Wojny Światowej w regionie. W imieniu naszych stowarzyszeń deklarujemy chęć podjęcia współpracy przy organizacji planowanych obchodów, przedkładając jednocześnie propozycje przedsięwzięć, które mogą stanowić ważne uzupełnienie oferty miasta. W naszej ocenie działania te umożliwiają zaangażowanie szerokiej grupy zainteresowanych tematem osób, a przez to niewątpliwie poszerzy się krąg potencjalnych odbiorców, w tym szczególnie ludzi młodych. Wyrażamy jednocześnie nadzieję, że Miasto Limanowa w swoich planach uwzględni również nasze propozycje.
Przedłożone poniżej pomysły zostały wypracowane podczas rozmów Polskiego Towarzystwa Historycznego, Stowarzyszenia Kulturalno-Oświatowego „Ziemia Limanowska” oraz Związku Strzeleckiego „Strzelec” w Tymbarku. Swoją pomoc w realizacji tych przedsięwzięć zdeklarowały także: Polskie Towarzystwo Turystyczno – Krajoznawcze Oddział Limanowa oraz Grupa Rekonstrukcji Historycznej Gorlice 1915. Z uwagi na szeroką reprezentację społeczną w/w stowarzyszeń jesteśmy przekonani o potrzebie włączenia do organizowanego komitetu roboczego obchodów naszych przedstawicieli, tym bardziej, że opracowały one wspomnianą ofertę oraz zadeklarowały chęć zaangażowania się w organizację rocznicowych uroczystości.
Limanowskie obchody, będą stanowić także istotny element Programu edukacyjnego o zasięgu regionalnym pn. „Wielka Wojna w Małopolsce – pamięć i tożsamość” realizowanego przez Forum Małopolskich Oddziałów Polskiego Towarzystwa Historycznego, którego kulminacja oraz zakończenie planowana jest właśnie w naszym mieście. Działania organizacyjne będą prowadzone na trzech płaszczyznach: naukowej, edukacyjnej i rekonstrukcyjnej. Każda z nich dotykać będzie różnych zagadnień i mieć inne cele do spełnienia. Wymaga to oczywiście zaangażowania szeregu osób o różnych kompetencjach i umiejętnościach. Taki podział usprawni naszym zdaniem organizację tak istotnego przedsięwzięcia. Będziemy starać się o pozyskanie środków zewnętrznych oraz Patronaty Honorowe m.in. Marszałka Senatu Rzeczpospolitej Polski, Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Wojewody Małopolskiego, Marszałka Województwa Małopolskiego.
Do współpracy chcielibyśmy zaangażować jak największą liczbę placówek oświatowych i kulturalnych w naszym mieście i regionie, redakcje czasopism publicystycznych, a także inne stowarzyszenia oraz wszystkie osoby chętne do współpracy. Jesteśmy, bowiem przekonani, iż celem tych obchodów jest przypomnienie całemu społeczeństwu znaczenia wydarzeń sprzed stu lat na dzieje naszego narodu i kształtowanie postaw patriotycznych młodego pokolenia Polaków.
Propozycje:
1. Międzynarodowa konferencja naukowa „Limanowa na szlaku Frontu Wschodniego I Wojny Światowej” poprzedzona konkursem wiedzy historycznej dla uczniów.
Konferencja zorganizowana w 100- tną rocznicę bitwy limanowskiej 5-7 grudnia 2014 r. Ma na celu przedstawienie aktualnego stanu badań naukowych, działań wojennych składających się na operację limanowsko-łapanowską oraz jego promocję poprzez publikację materiałów pokonferencyjnych. W ramach konferencji przewidziany jest też panel popularno-naukowy dla młodzieży szkolnej. Uczniowie zostaną wybrani w drodze konkursu z wiedzy o bitwie limanowskiej, który odbędzie się 4 października 2014 r. Konkurs wiedzy będzie przygotowany na podstawie materiałów i informacji pozyskanych w ramach lekcji muzealnych realizowanych w roku 2014 oraz ogłoszonej wcześniej i udostępnionej literatury. Laureaci otrzymają ciekawe nagrody rzeczowe.
Konferencja nawiązuje do operacji wojskowej składającej się na bitwę limanowską, która stoczyła się w dniach 2-12 grudnia 1914 r. W walkach z 3 Armią Rosyjską, kierowaną przez gen. Radko Dimitriewa, starła się armia austro – węgierska, dowodzona przez gen. Josefa von Rotha, której uderzenie zaplanował szef austriackiego Sztabu Generalnego Franz Conrad von Hötzendorf. W składzie armii austro - węgierskiej znajdowały się również świeżo uformowane polskie legiony pod dowództwem Józefa Piłsudzkiego. Generalne starcie miało miejsce na wzgórzu Jabłoniec k. Limanowej w dniach 11-12 grudnia. Strategicznym etapem tej walki było jego zdobycie przez huzarów węgierskich na czele z płk. Othmarem Muhrem, co przyczyniło się do zwycięstwa wojsk austro – węgierskich i wycofaniem armii carskiej w kierunku Nowego Sącza.
Cel:
- popularyzacja wiedzy na temat udziału regionu limanowskiego w I Wojnie Światowej,
- zainteresowanie do dalszego badania szczegółów operacji limanowsko-łapanowskiej i jej znaczenia dla wojsk cesarskich, rosyjskich, Legionów Polskich, Narodu Polskiego i węgierskiego
- ukazanie znaczenia unii narodów, które brały udział w walce
- konferencja jest otwarta dla mieszkańców miasta, regionu i zainteresowanych
- możliwość współpracy międzynarodowej np. między krajami unijnymi (Austria, Węgry, Słowacja, Czechy) a Federacją Rosyjską na poziomie samorządowym i naukowym lub możliwość z miastami partnerskimi
- konferencja oraz publikacja promują miasto i region
Liczba prelegentów – badaczy: ok.10 os.
Liczba laureatów konkursu dla młodzieży –ok. 3 os.
2. Konkurs na pocztówkę „Krajobraz po bitwie Limanowskiej – 100 lat później …”
Konkurs skierowany jest do młodzieży szkół podstawowych klasy 4-6, gimnazjalnych i ponadgimazjalnych. Nawiązuje on do operacji limanowsko-łapanowskiej, która miała miejsce w regionie limanowskim w dn. 2-12.12. 1914r. a w szczególności do samej bitwy na wzgórzu Jabłoniec k. Limanowej (dzisiejszy teren miasta).
Konkurs ma walory edukacyjne:
- poszerza wiedzę o działaniach wojennych w Limanowej i regionie w ramach Frontu Wschodniego 1 Wojny Światowej,
- zapoznaje uczestników z wizerunkiem starych pocztówek oraz technikami artystycznymi tj. fotografia, grafika, malarstwo, rysunek,
- rozwija zdolności artystyczne,
- uczy umiejętności promowania własnego regionu,
Powstały produkt – komplet 15 pocztówek ma walory promocyjne dla miasta Limanowa i regionu limanowskiego.
Uczestnicy konkursu mają za zadanie wykonać różną techniką artystyczną (fotografia, grafika, rysunek, malarstwo) projekt pocztówki związanej z miejscem bitwy limanowskiej w czasie trwania walk (scenki rodzajowe) oraz 100 lat po bitwie (pozostałości np. cmentarze).
Chętni uczestnicy wezmą udział w lekcjach muzealnych poświęconych bitwie limanowskiej, gdzie zostaną zaprezentowane stare pocztówki, przedstawiające bitwę limanowską, bądź jej krajobraz tuż po niej. Spośród tych pocztówek uczestnicy i organizatorzy wybiorą 6 najciekawszych starych pocztówek. Następnie uczestnicy wezmą udział w warsztatach, na których zapoznają się z podstawami wybranych technik artystycznych.
Zapoznani uczestnicy samodzielnie wykonują swoje prace. Spośród których komisja wybierze po 3 projekty na każdym etapie edukacyjnym ( szkoła podstawowa, gimnazjum, szkoła ponadgimnazjalna). Zwycięzcy otrzymają nagrody rzeczowe, a ich prace zostaną wydane w formie zestawu pamiątkowych pocztówek.
Do zestawu pamiątkowych pocztówek dołączy się reprinty 6 wybranych na lekcjach muzealnych starych pocztówek. Zestaw 15 pocztówek stają się produktem promocyjnym miasta Limanowa i Ziemi Limanowskiej.
3. Gra karciana „Bitwa Limanowska 1914-2014”
Gra nawiązuje do operacji wojskowej składającej się na bitwę limanowską, która stoczyła się w dniach 2-12 grudnia 1914 r. W walkach z 3 Armią Rosyjską, kierowaną przez gen. Radko Dimitriewa, starła się armia austro – węgierska, dowodzona przez gen. Josefa von Rotha, której uderzenie zaplanował szef austriackiego Sztabu Generalnego Franz Conrad von Hötzendorf. W składzie armii austro-węgierskiej znajdowały się również świeżo uformowane polskie legiony pod dowództwem Józefa Piłsudzkiego. Generalne starcie miało miejsce na wzgórzu Jabłoniec k. Limowej w dniach 11-12 grudnia. Strategicznym etapem tej walki było jego zdobycie przez huzarów węgierskich na czele z płk. Othmarem Muhrem, co przyczyniło się do zwycięstwa wojsk austro – węgierskich i wycofaniem armii carskiej w kierunku Nowego Sącza.
W oparciu o grę chcielibyśmy zorganizować rozgrywki dla uczniów szkół podstawowych i gimnazjalnych, która byłaby elementem konkursu wiedzy historycznej w październiku 2014 r. Sprawne posługiwanie się kartami pokazuje umiejętność wykorzystania w praktyce nabytej wiedzy.
- Jej celem jest edukacja za pośrednictwem zabawy, dlatego może być skierowana do dzieci i młodzieży szkolnej. Gracz poznaje:
- postacie uczestniczące w walkach jak Josef von Roth, Aleksiej Brusiłow, Radko Dimitriew, Otmar Muhr, Józef Piłsudzki
- stopnie wojskowe w armii rosyjskiej, niemieckiej i austro-węgierskiej i uczy się ich hierarchii,
- poznaje rodzaje umundurowania wojskowego z czasów 1 wojny światowej, w tym polskiego legionisty i węgierskiego huzara,
- pokazuje, że walki były toczone przez sprzymierzenie różnych narodów (unia),
- gra zakłada początkową równowagę sił, zatem jej wynik nie jest pewny jak w historii, dzięki możliwości stworzenia alternatywy uczy gracza myślenia przyczynowo-skutkowego.
- Gra karciana może być również znakomitym produktem promocyjnym dla miasta Limanowa oraz regionu limanowskiego:
- Gra zainteresuje potencjalnych turystów do poszerzenia informacji o działaniach wojennych w regionie limanowskim oraz wiedzenia miejsc z nimi związanych.
Talia składa się z 52 kart, o standardowych wymiarach 89 x 57 mm:
a) 26 kart Armia Rosyjska
b) 26 kart –połączone siły austro - węgierskie, niemieckie, legiony polskie
Każda karta zawierała z jednej strony wizerunek żołnierza walczącego w ramach operacji limanowsko-łapanowskiej oraz informację o sile postaci. Wartość karty zależna jest od rangi danej postaci na wizerunku. Karty zawierają wizerunki począwszy od żołnierzy szeregowych po generałów głównodowodzących armiami po obu stronach.
Każda karta z drugiej strony ma jednakową szatę graficzną wraz z logiem gry, za wyjątkiem koloru, który dla każdej ze stron (graczy jest inny).
Zasady gry:
-jedna talia jest przeznaczona dla 2 graczy,
- każdy gracz otrzymuje 26 kart jednej z armii, karty te są dokładnie taksowane , a następnie układane na jednym stosie zewnętrzną stroną,
- gra toczy się na zasadzie „wojny” – wyższa karta(wyższa ranga wojskowa) pokonuje niższą,
- gracz, który w danym ruchu przegrywa wykłada kolejno 3 następne karty pod rząd,
- gra kończy się do momentu, gdy jeden z graczy pozbędzie się wszystkich kart,
- gracz, któremu wówczas pozostają karty jest zwycięzcą.
4. Publikacja i promocja mgr Wacława Polakiewicza „Podhalański adwent”
Autor analizuje pod kątem militarnym i społecznym okres walk na froncie wschodnim od listopada 1914 – do maja 1915, czas bitew pod Łodzią, Krakowem, Limanową, walk w Karpatach i pod Gorlicami. Stara się zwłaszcza podkreślić i wydobyć oryginalność operacji łapanowsko – limanowskiej, oraz często pomijane znaczenie bitwy pod Limanową – 2–12 grudnia 1914 r. Gdyby, bowiem nie limanowskie zwycięstwo Austro–Węgier, które powstrzymało ofensywę rosyjską, nie możliwe byłoby w pół roku później gorlickie przełamanie frontu. Bitwa Limanowska kumuluje w sobie kilka jeszcze dodatkowych aspektów, jak ewentualna znacząca rola strategiczna Podhala oraz szereg wojskowo - historycznych doświadczeń z niej płynących wykorzystanych między innymi potem pod Gorlicami w 1915 r., a może i pod Warszawą w 1920 r. Autor stara się niektóre z tych zagadnień odpowiednio naświetlić. Obszernie nakreśla także sytuacje społeczno-polityczną na szeroko rozumianym Podhalu (powiat limanowski, nowosądecki, nowotarski, suski) w okresie bitwy limanowskiej, nastroje społeczeństwa na bezpośrednim zapleczu frontu. Wspomniana o setkach uciekinierach z obszaru walk, ich położenie w ogarniętym paniką Nowym Targu i Zakopanem. Ukazuje także sytuację mieszkańców Limanowej podczas walk w listopadzie i grudniu 1914 r.
Cele publikacji:
- popularyzacja wiedzy na temat udziału regionu limanowskiego w 1 Wojnie Światowej,
- podkreśla znaczenie bitwy limanowskiej jako jednego ze strategicznych punktów ramach Frontu Wschodniego 1 Wojny Światowej,
- zainteresowanie do dalszego badania szczegółów operacji limanowsko-łapanowskiej i jej znaczenia dla wojsk cesarskich, rosyjskich, legionów polskich, narodu polskiego i węgierskiego,
- publikacja promuje miasto i region limanowski,
- w sposób przystępny przedstawia wydarzenia wojenne i ich kontekst społeczny polityczno- kulturalny, dlatego też posiada walory edukacyjne
- Msza Święta na cmentarzu na Jabłońcu połączona ze złożeniem wiązanek i zniczy na grobach poległych żołnierzy I wojny światowej. Inauguracja obchodów 100-lecia Bitwy na Jabłońcu. Termin: 6 lipiec 2014 r.
- Uroczystość patriotyczno-historyczna Korab 2014 – Msza Święta na cmentarzu wojennych nr 359 w intencji poległych żołnierzy w I wojnie światowej przy asyście żołnierzy z jednostki 21 Brygady Strzelców Podhalańskich z Rzeszowa. Apel poległych. Imprezy towarzyszące – konkursy wiedzy historycznej, śpiew pieśni patriotycznych, zajęcia rozrywkowe dla dzieci, wspólny posiłek. Termin: 13 lipiec 2014 r.
- Gwiaździsty Rajd Niepodległościowy szlakami cmentarzy z I wojny światowej oraz dorosłych prowadzących z różnych cmentarzy I wojny światowej: Korab, Męcina, Stara Wieś, Tymbark i inne na centralny cmentarz na Jabłońcu.
Termin: 9 lipiec 2014 r.
Inscenizacja przejęcia posterunku przez żołnierzy polskich w 1918 r. Śpiew pieśni patriotycznych przy udziale orkiestry.
Termin: 7 grudnia 2014 r.
Rekonstrukcja historyczna – rekonstrukcja bitwy, grupy rekonstrukcyjne z Polski i Węgier, obóz żołnierski dla turystów, rekonstrukcja szpitala wojskowego, Optymalny termin: wrzesień, październik lub w rocznice w grudniu (zgodnie z sugestią Węgrów).
Termin: wrzesień – październik lub grudzień 2014 r.
Centralna Uroczystość na
Obchodów 100-lecia Bitwy na Jabłońcu - Msza Święta w Bazylice Limanowskiej, przejście na Jabłoniec, modlitwa ekumeniczna za poległych na nim żołnierzy.
Termin: grudzień 2013 r.
Obchody w Tymbarku:
Nazwa zadania |
Opis, czas wykonania, cel, zasięg |
Wstępny kosztorys |
XXI Rajd Górski „ Szlakiem Walk Legionów Polskich Na Ziemi Limanowskiej „Organizatorzy:UG Tymbark, Dobra i Słopnice,Strzelec TymbarkZespół Szkół im. KENOSP Tymbark,Koło PTTK „ Tymbarskie Harnasie „UKS Tymbark |
Impreza turystyczno – patriotyczna dla młodzieży szkół podstawowych, gimnazjalnych, średnich powiatu limanowskiego oraz młodzieży z organizacji proobronnej Strzelec z Tymbarku i Limanowej.Październik 2014. Impreza edukacyjno – promocyjna. |
- zakwaterowanie;- wyżywienie,- nagrody, Koszt: 5.000 zł Zadanie w części współfinansowane przez UG Tymbark |
Sztafetowy Bieg PamięciOrganizatorzy:UG TymbarkUKS Tymbark i UKS Ogniwo oraz UKS Olimpijczyk.Zespół Szkół im. KEN Tymbark,Strzelec Tymbark |
Impreza sportowa dla młodzieży z terenu gminy Tymbark – grudzień 2014r. Impreza edukacyjno – promocyjna. Bieg dla upamiętnienia żołnierzy poległych w Bitwie Limanowskiej. |
Wyżywienie,Pamiątkowe medale, Koszt. 2.000 złZadanie w części współfinansowane przez UG Tymbark |
Zawody strzeleckie z broni pneumatycznej w związku z przypadającą 100 rocznicą Bitwy Limanowskiej i wybuchu I Wojny Światowej pn. „ Pamiętamy o Przeszłości „Zespół Szkół im. KEN Tymbark,UKS Tymbark,UG Tymbark,Strzelec Tymbark |
Zawody sportowe dla dzieci i młodzieży z terenu gminy Tymbark. Cel popularyzacyjny i edukacyjny. Listopad – grudzień 2014r. Zawody zorganizowane na strzelnicy sportowej Zespołu Szkół im. KEN w Tymbarku |
- puchary,- dyplomy,- nagrody rzeczowe- amunicja / śruty / Koszt 3.000 złZadanie w części współfinansowane przez UG Tymbark |
Lista osób zaangażowanych w działania:
- Magdalena Dyląg
- Karol Wojtas
- Ireneusz Piszczek
- Sylwester Piszczek
- Robert Kowalski
- Paweł Terebka
- Waldemar Kriger
- Leszek Zakrzewski
- Wacław Szczepanik
- Katarzyna Drożdż
- Adrian Cieślik
- Michał Kowalik
- Jan Wilk
- Jacek Król
- Piotr Król
- Walenty Rusin
- Stefan Hutek
- Wojciech Augustyn
- Stanisław Ociepka
- Izabela Podgórny
- Józef Szymon Wroński
- Alicja Adamczyk-Brózda
- Robert Nowak
- Anna Czyżycka
- Grzegorz Biedroń
- Piotr Kamiński
Oraz inni członkowie należący wymienionych organizacji.
W imieniu stowarzyszeń
Magdalena Dyląg